پوپولیسم

پوپولیسم

عَوام‌گرایییا پوپولیسم (به فرانسوی : Populisme) آموزه و روشی سیاسی است در طرفداری کردن یا طرفداری نشان دادن از حقوق و علایق مردم عامه در برابر گروه نخبه. (تقدس گرایی ملت) .

تاریخ و مکان شروع پوپولیسم :

در قرن بیستم بیشتر جنبش‌های «عامه‌گرا» با جنبش‌های آمریکای لاتین و هند شناخته می‌شد اما از دهه ۱۹۸۰ به بعد این جنبش‌ها در کشورهای کانادا، ایتالیا، هلند، اسکاندیناوی و ایالات متحده نیز درجاتی از موفقیت را به‌دست آورده‌است.

ارکان پوپولیسم :

اندیشه‌های سیاسی، اجتماعی و اقتصادی که در قالب «پوپولیسم» شناخته می‌شوند، بسیار متفاوت بوده و در هر جامعه و کشوری شکل خاص خود را دارد.
اما به طور کلی می‌توان مؤلفه‌های ذیل را به عنوان ارکان اساسی آن نام برد:
۱. جلب پشتیبانی مردم با توسل به وعده‌های کلی و مبهم نظیر برابری، برادری، مساوات و…
۲. پیشبرد هدف‌های سیاسی، مستقل از نهادها و احزاب موجود، با فراخوانی و بسیج توده مردم.
۳. مخالفت اساسی با جامعه مدنی.
بنابراین در این گونه نظام‌ها به جای این که مشارکت سیاسی افراد همراه با آگاهی و بینش کامل و به شکل نهادینه و نظام مند باشد، به مشارکت توده‌ای و همراه با احساسات و هیجانات، تحت تاثیر تبلیغات سهمگین اکتفا می‌شود و حکومت شیوه‌ای اقتدار طلب با ساخت قدرت یک جانبه پیدا می‌کند.

نقد پوپولیسم :

شاید تصور شما این باشد که هیچ‌کس خود را ضدمردم‌ و عوام‌گرایی معرفی نمی‌کند. با این حال، استدلال‌های قانع‌کننده‌ای علیه پوپولیسم وجود دارد. حزب کمونیست چین، تنها گروه ضدپوپولیسم در جهان نیست و می‌تواند در این بخش به نوشته کمک کند. حزب کمونیست چین (CCP) و حامیانش امروزه استدلال می‌کنند که بهترین گروه برای تصمیم‌گیری سیاست‌های دولتی هوشمندانه، بلندپروازانه، آموزش‌دیده و ایدئولوژی‌های اختصاصی برای مردم خود هستند. آنها به مشکلات آمریکا اشاره می‌کنند که به دلیل تاکید بر سیستم حزبی و دخالت‌های بین حزبی اصلاح‌پذیر نیست. حامیان این نظام چینی استدلال می‌کنند که در صورتی که دموکراسی پوپولیستی -یا حتی آزادی بیان- در کشوری مثل چین نهادینه شود، به دلیل پتانسیلی که در بسیج شدن مردم در مسیرهای خطرناک دارد، نتیجه فاجعه‌باری خواهد داشت. بیشتر تحصیل‌کرده‌های چین، توده را بیش از حد جاهل و ساده‌لوح می‌دانند که توان شرکت در تصمیم‌گیری‌های سیاسی داشته باشد. چین خود را دموکراسی می‌داند و تنها اعضای حزب ‌می‌توانند از بین کاندیداهای همان حزب(CCP) ، رهبر را انتخاب کنند.  آنها بر این باورند که این روش، کیفیت رهبری را تضمین می‌کند.

این ایده که اکثر مردم احمق، ساده‌لوح و کوچک‌مغز هستند باعث می‌شود که ورود به قدرت سیاسی برای مردم به سختی، یا تحت شرایط خاص صورت بپذیرد. برخی از بنیان گذاران آمریکا نیز اعتقادات مشابهی داشتند. به معنای روشن‌تر، بخشی از طبقه اشراف‌زاده‌های قدیمی با این توجیه که آموزش و پرورش بهتری داشته‌اند، در تصدی کرسی‌های قدرت، صلاحیت بیشتری را برای خود قائل بوده‌اند.

سایر استدلال‌های معمول علیه پوپولیسم به‌گونه‌های مختلفی از سوی چپ و راست می‌باشد. هر طرف ادعا می‌کند که دیگری منافع توده‌ها را واقعاً نشان نمی‌دهد و از ایده پوپولیسم صرفاً برای بسیج کردن و تحمیق توده‌ها استفاده می‌کنند تا رای‌شان را به سبد کاندیدا‌های خود بریزند.

فرشته ارشاد فرکار

مطالب مرتبط

دیدگاهها

نظر:

بیست − ده =